Ryszard Janusz Bender
Biografia
Ryszard Janusz Bender urodził się 16 lutego 1932 roku w Łomży i zmarł 24 lutego 2016 w Lublinie. Był polskim historykiem, nauczycielem akademickim i politykiem, profesorem nauk humanistycznych, dziekanem Wydziału Nauk Humanistycznych Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, współzałożycielem i wieloletnim prezesem Klubu Inteligencji Katolickiej w Lublinie, publicystą oraz przewodniczącym Krajowego Sekretariatu SOS dla Radia Maryja.
Ukończył studia historyczne na Wydziale Nauk Humanistycznych KUL w 1955 roku. Podjął również nieukończone studia z zakresu filozofii na KUL oraz podyplomowe studia w zakresie prawa na Uniwersytecie Warszawskim. W 1961 uzyskał na UW stopień doktora, a w 1969 na KUL stopień doktora habilitowanego. Tytuły profesora nadzwyczajnego uzyskał w 1977, a profesorem zwyczajnym został w 1985.
Krótko pracował w zawodzie bibliotekarza w Lublinie i Katowicach. W latach 1970–1975 sprawował funkcję prodziekana, a w latach 1981–1987 dziekana Wydziału Nauk Humanistycznych KUL. W okresie 1969–2002 był kierownikiem I Katedry Historii Nowożytnej Instytutu Historii KUL. Od 1974 do 1979 pełnił funkcję sekretarza generalnego Towarzystwa Naukowego KUL. Był stypendystą Programu Fulbright na Catholic University of America. Od 1987 do 1999 pełnił funkcję wiceprezesa Lubelskiego Towarzystwa Naukowego.
Od 1997 do 2002 wykładał w Wyższej Szkole Dziennikarstwa im. Melchiora Wańkowicza, a od 1997 do 1999 także na Akademii Polonijnej w Częstochowie. Od 1999 do 2000 przewodniczył Komisji Akredytacyjnej Niepaństwowych Szkół Wyższych w Polsce. W latach 2002–2005 był kierownikiem Katedry Historii w Wyższej Szkole Pedagogicznej Towarzystwa Wiedzy Powszechnej w Warszawie. W 2006 został wykładowcą w Wyższej Szkole Kultury Społecznej i Medialnej w Toruniu. Był członkiem zarządu głównego Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego.
W latach 1981–1987 był członkiem Rady Naukowej Episkopatu Polski, a w latach 1989–1996 członkiem Komisji Episkopatu Polski Iustitia et Pax. W 1987 został członkiem zarządu Stowarzyszenia Krzewienia Katolickiej Nauki Społecznej. W 1996 objął funkcję przewodniczącego komitetu redakcyjnego „Rycerstwa Czarnej Madonny” w Polsce. Od 1959 do 1967 publikował w „Więzi”. Był także publicystą pism: „Kultura”, „Chrześcijanin w Świecie”, „Tygodnik Powszechny”, „Myśl Polska”, „Niedziela”, „Przegląd Katolicki”, „Głos”, „Najwyższy Czas!” i „Ład”. Od lat 90. był związany z „Naszym Dziennikiem”, Radiem Maryja i Telewizją Trwam.
W PRL działał w harcerstwie, Zrzeszeniu Studentów Polskich i ZMD. W 1976–1980 był posłem na Sejm PRL II kadencji, a w 1985–1989 na Sejm IX kadencji. W 1976 współtworzył Klub Inteligencji Katolickiej w Lublinie, w którym objął funkcję wiceprezesa, a w 1983 prezesa. W 2005 arcybiskup lubelski Józef Życiński zabronił temu klubowi określać się mianem „katolickiego”. W 1980 wstąpił do NSZZ „Solidarność”. Od 1989 do 1990 był wiceprezesem Stronnictwa Pracy, a od 1990 do 1991 wiceprezesem Chrześcijańsko-Demokratycznego Stronnictwa „Zjednoczenie”. W latach 1991–1993 sprawował mandat senatora II kadencji wybranego w województwie łomżyńskim, z rekomendacji Wyborczej Akcji Katolickiej. Zasiadał w Komisji Spraw Zagranicznych oraz Komisji Konstytucyjnej Zgromadzenia Narodowego. W 1992 został pozwany przez Jerzego Urbana o określenie go mianem „Goebbelsa stanu wojennego”.
W 1993–1994 zasiadał w Krajowej Radzie Radiofonii i Telewizji; w okresie 30 marca–21 lipca 1994 zajmował stanowisko przewodniczącego KRRiT. W 1998–2005 był radnym Sejmiku Województwa Lubelskiego, a dwukrotnie - w 2002–2003 i 2005 - pełnił funkcję przewodniczącego sejmiku. Z rekomendacji LPR w wyborach 2001 kandydował do Senatu, a od 2001 do 2005 był członkiem Trybunału Stanu. W 2005 został senatorem VI kadencji z ramienia LPR; w 2007 ponownie uzyskał mandat senatora, tym razem bezpartyjny z ramienia PiS. Na pierwszym posiedzeniu Senatu VII kadencji był marszałkiem seniora, a objął także funkcję przewodniczącego Komisji Spraw Emigracji i Łączności z Polakami za Granicą. W 2006 został delegatem do Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy. W 2009 był kandydatem Libertas w wyborach do Parlamentu Europejskiego, a w 2011 nie ubiegał się o reelekcję. W 2001 został odznaczony Krzyżem Niezłomnych.
Życie prywatne, rodzina i spuścizna. Był synem Andrzeja i Stanisławy Benderów. Ojciec został zamordowany w 1944 roku przez Niemców; matka pochodziła z rodziny szlacheckiej. Był żonaty z Marią i miał troje dzieci: Agnieszkę, Bognę i Iwonę. 29 lutego 2016 został pochowany na cmentarzu Katedralnym w Łomży.